چکیده
اصالت تبیین مبانی فقهی آتشبس بر پایۀ منفعتسنجی در شرایط جنگهای نوین و تحول ابزارهای نبرد پیشرفته، به تبیین چارچوبی فقهی ـ راهبردی برای فهم جایگاه آتشبس، ارزیابی مصالح و مدیریت تصمیمات جنگی در شرایط متحول معاصر میپردازد. آتشبس در این رویکرد، صرفاً به معنای توقف موقت درگیری یا مقدمهای برای صلح دائمی تلقی نمیشود، بلکه بهعنوان تصمیمی مدیریتی و راهبردی در عرصه نبرد، نیازمند سنجش دقیق مصالح، پیامدها و شرایط متغیر میدان جنگ است. تحول فناوریهای نظامی، تغییر ماهیت تهدیدات و پیچیدهتر شدن الگوهای نبرد، انطباق مبانی فقهی آتشبس با واقعیتهای جدید امنیتی و فناورانه و بازخوانی قواعد مرتبط با آن را در چارچوب فقه حکومتی ضروری ساخته است. بر این اساس، تصمیمگیری درباره آتشبس باید بر پایه منفعتسنجی راهبردی، ارزیابی میزان خسارت و فرصت، حفظ عزت و اقتدار و توجه به منافع اساسی جامعه انجام گیرد. این پژوهش با تبیین جایگاه ولایت امر در مدیریت کلان جنگ، بر نقش تصمیمگیری حکومتی در تشخیص شرایط آتشبس و بهرهگیری از ظرفیتهای تخصصی برای تحلیل وضعیتهای پیچیده نظامی تأکید دارد. رویکرد حاضر ضمن ارتقای کارآمدی فقه جنگ در مواجهه با تحولات فناورانه، امکان تفکیک علمی میان آتشبس، صلح و عقبنشینی نظامی را تقویت کرده و ظرفیتهای جدیدی برای مدیریت بحرانهای جنگی ایجاد میکند. در مقابل، عدم بازخوانی مبانی فقهی متناسب با جنگهای نوین، محدود شدن تحلیل آتشبس به برداشتهای سنتی، بیتوجهی به شرایط واقعی میدان، ایجاد برداشتهای نادرست از توقف درگیری و فاصله میان مبانی نظری و الزامات عملیاتی، میتواند موجب کاهش اثربخشی تصمیمات راهبردی شود. از مهمترین چالشهای این حوزه میتوان به تشخیص مصلحت واقعی در شرایط متغیر جنگ، ایجاد توازن میان ضرورت توقف درگیری و حفظ اهداف راهبردی، مدیریت فشارهای سیاسی و رسانهای، پیشبینی پیامدهای بلندمدت آتشبس، پاسخگویی فقه حکومتی به مسائل نوظهور و هماهنگی میان مبانی شرعی، دانشهای امنیتی و فناوریهای پیشرفته نظامی اشاره کرد. بر این مبنا، تدوین چارچوب جامع فقهی آتشبس، بازخوانی مستمر احکام مرتبط با تحولات جنگی، ایجاد نظام ارزیابی مصلحتمحور، تقویت سازوکارهای تصمیمگیری کلان، توسعه مطالعات میانرشتهای میان فقه، امنیت و فناوری، طراحی الگوهای آیندهپژوهانه و تدوین راهبردهای ارتباطی برای تبیین صحیح مفهوم آتشبس، میتواند زمینه تحقق تصمیماتی هوشمندانه، منعطف و متناسب با پیچیدگیهای جنگهای نوین و تحولات آینده ابزارهای نبرد را فراهم سازد.
واژگان کلیدی
مبانی فقهی آتشبس، منفعتسنجی ، جنگهای نوین، ابزارهای نبرد پیشرفته، فقه حکومتی جنگ، مدیریت راهبردی آتشبس، مصلحتمحوری در تصمیمات جنگی.
اصول
۱: اصل تبیین مبانی فقهی آتشبس بر پایه منفعتسنجی راهبردی و انطباق آن با شرایط متحول جنگهای نوین و ابزارهای پیشرفته نبرد[1]
۲: اصل جایگاه ولایت امر در تصمیمگیری فقهی آتشبس بر اساس مدیریت کلان جنگ و ارزیابی مصالح امنیتی در نبردهای نوین[2]
۳: اصل تمایز ماهوی آتشبس فقهی از صلح دائمی و عقبنشینی نظامی در چارچوب تحولات جنگهای فناورانه معاصر[3]
نقد و بررسیها
هنوز بررسیای ثبت نشده است.