نقدی بر استناد به یک روایت در باب حجاب

یکی از اصحاب حقوقدان صاحب نفوذ بر جریان‌های اصلاحات و اعتدال و وفاق[۱] در باب حجاب با استفاده از روایت عباد بن صهیب بر این اعتقاد است که حجاب باید آزاد باشد؛ هر کسی خواست رعایت کند، و هر کسی هم نخواست رعایت نکند. از این‌رو، با وجود آن‌که بدحجابی و بی‌حجابی حرام است، ولی نباید «الزامی» بر جلوگیری از آن صورت گیرد. وی به این مجموعه روایات استناد کرده است:

یک. عِدَّهٌ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِیسَى عَنِ ابْنِ مَحْبُوبٍ عَنْ عَبَّادِ بْنِ‏ صُهَیْبٍ‏ قَالَ‏ سَمِعْتُ‏ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ‏ ع یَقُولُ‏ لَا بَأْسَ بِالنَّظَرِ إِلَى رُءُوسِ أَهْلِ التِّهَامَهِ وَ الْأَعْرَابِ وَ أَهْلِ السَّوَادِ وَ الْعُلُوجِ لِأَنَّهُمْ إِذَا نُهُوا لَا یَنْتَهُونَ‏^[۲] قَالَ وَ الْمَجْنُونَهِ وَ الْمَغْلُوبَهِ عَلَى عَقْلِهَا وَ لَا بَأْسَ بِالنَّظَرِ إِلَى شَعْرِهَا وَ جَسَدِهَا مَا لَمْ یَتَعَمَّدْ ذَلِکَ.^[۳]

دو. وَ- رَوَى الْحَسَنُ بْنُ مَحْبُوبٍ عَنْ عَبَّادِ بْنِ‏ صُهَیْبٍ‏ قَالَ‏ سَمِعْتُ‏ أَبَا عَبْدِ اللَّهِ‏ ع یَقُولُ‏ لَا بَأْسَ بِالنَّظَرِ إِلَى شُعُورِ نِسَاءِ أَهْلِ تِهَامَهَ وَ الْأَعْرَابِ وَ أَهْلِ الْبَوَادِی‏ مِنْ أَهْلِ الذِّمَّهِ وَ الْعُلُوجِ لِأَنَّهُنَّ إِذَا نُهِینَ لَا یَنْتَهِینَ قَالَ وَ الْمَجْنُونَهُ الْمَغْلُوبَهُ لَا بَأْسَ بِالنَّظَرِ إِلَى شَعْرِهَا وَ جَسَدِهَا مَا لَمْ یَتَعَمَّدْ ذَلِکَ‏^[۴].^[۵]

[۱]. جناب آقای سیّد مصطفی محقق داماد.

[۲]. لعل ارجاع ضمیر المذکر للتجوز او التغلیب او المراد أن رجالهن إذا نهوا عن کشفهن و امروا بسترهن لا ینتهون و لا تأتمرون ( آت).

[۳]. الکافی (ط – الإسلامیه)، ج۵، ص۵۲۴.