چکیده
این پژوهش با محوریت «اصالت تولید امنیت پایدار از طریق بازسازی در نقش امنیتی در منطقه و شیوه امنیتساز قاطعانه حکمرانی داخلی» به بررسی الزامات تحول در رویکردهای امنیتی کشور با تأکید بر پیوند میان جایگاه منطقهای، حکمرانی کارآمد، اعتماد عمومی و تعامل سازنده با نظام جهانی پرداخته و بر ضرورت حرکت از الگوهای صرفاً بازدارنده به سمت ایجاد امنیت پایدار و نقشآفرینی سازنده تأکید دارد. در این چارچوب، بازسازی نقش امنیتی ایران در منطقه بر پایه تولید ثبات، همکاری راهبردی و استفاده متوازن از قدرت سخت و نرم تحلیل شده و دیپلماسی فعال، توافقهای عادلانه و چارچوبهای پایدار امنیتی به عنوان ابزارهای کاهش تهدید و افزایش ظرفیت اثرگذاری سیاسی کشور مورد توجه قرار میگیرد. از منظر تحلیلی، امنیت پایدار حاصل ترکیب قدرت ملی، انسجام اجتماعی، حکمرانی مسئولانه و اعتماد عمومی است؛ بهگونهای که کاهش شکاف میان دولت و جامعه، تقویت سرمایه اجتماعی و اصلاح سازوکارهای مدیریتی داخلی به عنوان مؤلفههای افزایش تابآوری و مشروعیت امنیتی شناخته میشوند. همچنین، پیوند ظرفیتهای منطقهای ایران با همکاریهای اقتصادی، انرژی و تعاملات بینالمللی به عنوان عاملی برای تبدیل قدرت بازدارنده به قدرت سازنده و ارتقای جایگاه کشور در نظم امنیتی منطقهای بررسی شده است. در مقابل، این رویکرد با چالشهایی نظیر حفظ تعادل میان قدرت دفاعی و دیپلماسی، مدیریت تهدیدات آشکار و پنهان، اصلاح راهبردهای امنیتی متناسب با تحولات جهانی، کاهش فاصله حکمرانی و جامعه و ایجاد توافقهای پایدار مواجه است. از سوی دیگر، استمرار تقابل، ضعف تعاملات جهانی، کاهش اعتماد عمومی و نبود هماهنگی میان سیاست خارجی و اصلاحات داخلی میتواند موجب افزایش هزینههای راهبردی و محدود شدن فرصتهای توسعه شود. در مقابل، بازتعریف نقش منطقهای ایران، تقویت دیپلماسی فعال، توسعه همکاریهای اقتصادی و انرژی، افزایش مشارکت عمومی و ایجاد توازن میان قدرت دفاعی، توان سیاسی و سرمایه اجتماعی به عنوان برنامههای اصلی تحقق امنیت پایدار معرفی میگردد. بر این اساس، پژوهش حاضر با تأکید بر پیوند میان بازسازی نقش امنیتی منطقهای، حکمرانی کارآمد داخلی و تعامل سازنده جهانی، در پی ارائه الگویی برای تولید امنیت پایدار، تقویت جایگاه ایران و دستیابی به ثبات بلندمدت ملی است.
واژگان کلیدی
امنیت پایدار، بازسازی نقش امنیتی در منطقه، شیوه امنیتساز حکمرانی داخلی، حکمرانی کارآمد، بازدارندگی هوشمند ملی، دیپلماسی فعال، جایگاه منطقهای ایران، تعامل سازنده جهانی.
اصول
۱: اصل بازسازی جایگاه منطقهای ایران بر پایه تولید امنیت پایدار، همکاری راهبردی و تعامل مسئولانه با نظام جهانی[1]
۲: اصل دیپلماسی فعال برای دستیابی به صلح شرافتمندانه، توافق عادلانه و پایان دادن به چرخه مستمر تهدید و تعرض[2]
۳: اصل بازدارندگی هوشمند ملی بر مبنای قدرت دفاعی، انسجام اجتماعی و توان جلوگیری از تحقق اهداف خصمانه خارجی[3]
نقد و بررسیها
هنوز بررسیای ثبت نشده است.